Ekotrendy Zero waste

Jaki jest prawdziwy koszt t-shirtu za 15zł?

Temat dla niektórych może być zaskakujący. No bo jak to – jeśli t-shirt kosztuje 15 zł, to znaczy, że taka jest jego wartość. Analizujemy czy stać nas na ubranie, czy też nie. Porównujemy ceny, sprawdzamy zgodność z obecnymi trendami czy własną modową intuicją. Prawda jednak jest taka, że za każdym t-shirtem kryje się historia. Historia produkcji, pracy ludzi, wykorzystania zasobów naturalnych, wpływu na środowisko.

Ostatnie dziesięciolecia to przede wszystkim ogromne zmiany we wzorcach zachowań i naszych nawykach konsumpcyjnych. W modzie to widać wyraźnie. Dzisiaj nie stawiamy na szafę, w której mamy zestawy uniwersalnych rzeczy (tak, niektórzy przestawiają się na szafy kapsułowe, ale umówmy się, to wciąż jest ogromna nisza), które lubimy i w których dobrze się czujemy, nie szyjemy u krawcowej, nie uczymy się szyć sami. Dzisiaj nasza szafa zmienia się diametralnie w przeciągu roku, trendy zmieniają się co kilka miesięcy, a niektóre znane marki wypuszczają kilkadziesiąt kolekcji w przeciągu roku, co chwila kusząc wyprzedażami i specjalnymi okazjami. Nie musisz zarabiać kilka tysięcy złotych miesięcznie, żeby kupować co miesiąc nowe ubrania czy buty. Jeśli doda się do siebie ten miks czynników, mamy wybuchowe efekty. Jakie?

Kilka faktów:

  • Kupujemy o 60% więcej odzieży, niż w 2000 roku *dane UNECE – Europejskiej Komisji Gospodarczej – raport pdf w linku
  • Połowa kupowanych przez nas ubrań w przeciągu roku trafia na wysypisko śmieci. 40% z tych ubrań nigdy lub prawie nigdy nie założyliśmy! To 13 mld ton odzieży i dla lepszego zobrazowania – jedna ciężarówka odzieży na śmieci co sekunda *dane UNECE
  • Szacuje się, że do 2030 roku na świecie będzie 5,4 mld ludzi w średniej klasie (w porównaniu do 3 mld w 2015 roku). Zapotrzebowanie na modę i taką konsumpcję, jaka była wcześniej przeze mnie opisana, wzrośnie i to znacząco. UNECE wskazuje, że może to spowodować wzrost wykorzystania zasobów naturalnych trzykrotnie do 2050. Dane przerażają, bo dzisiaj już wiemy, i nie jest to wiedza specjalnie tajemna, że wykorzystujemy zasoby naturalne ponad miarę, a zachodni styl konsumpcji przyczynia się w dużej mierze do kryzysu klimatycznego i ekologicznego, który obserwujemy już dzisiaj
  • W temacie zasobów naturalnych – branża modowa to druga branża pod kątem globalnego zużycia wody (zużywa 20% zasobów)
  • Do produkcji jednej koszulki z bawełny potrzebne jest średnio 2,7 tysiąca litrów wody. To tyle, ile jeden człowiek wypija w przeciągu dwóch i pół lat
  • Sztuczne materiały, jak poliester czy nylon, też nie są dobrym rozwiązaniem, bo podczas prania wypłukuje się z nich mikroplastik, o czym bardziej szczegółowo pisałam tu
  • Branża mody jest również odpowiedzialna za wykorzystanie 24% środków owadobójczych i 11% pestycydów na świecie (które są używane podczas hodowli, np. bawełny)
  • To także emisja 1,2 miliarda ton gazów cieplarnianych (10% udziału w całości globalnej emisji).

Jakby tego było mało, moda to przecież tez praca ludzka. Szacuje się, że praca co szóstego mieszkańca naszej planety jest jakoś związana z rynkiem odzieżowym, który nie szczyci się najlepszą opinią. W 2013 roku w Bangladeszu, w fabryce odzieży w Rana Plaza miała miejsce tragedia, w której zginęło ponad 1000 osób. Nie zostały zachowane bezpieczne warunki pracy i budynku, który nie był przystosowany do pracy takiej liczby ludzi i maszyn produkcyjnych. Czy od tego czasu coś się zmieniło? Żeby odpowiedzieć sobie na to pytanie warto przeczytać książkę Marka Rabija „Życie na miarę. Odzieżowe niewolnictwo” z 2016 roku, z której jasno wynika, że przemysł odzieżowy to wciąż często praca dzieci, niegodziwe płace, niebezpieczne warunki pracy. Że niewiele się zmieniło po Rana Plaza.

Tak, te liczby i fakty powalają na kolana. Mnie skłoniły do niekupowania odzieży przez kilka miesięcy i zadawania sobie pytania, po co daną rzecz kupuję, czy jest mi niezbędna. Jak już kupuję, bo ostatecznie zdarza mi się obecnie kupować ubrania czy buty, to staram się wybierać polskie marki, które szyją lokalnie, mają przejrzysty łańcuch dostaw lub wręcz komunikują, jakie koszty generują poszczególne etapy produkcji. Przykłady takich marek podaję na końcu.

Czy tak musi być? Czy na serio musimy w tym uczestniczyć? Jak z tego wybrnąć? Według mnie jedyną drogą jest stawać się świadomym konsumentem. Ja nie promuję tylko takiej, w której masz do końca życia kupować rzeczy w second handzie, chociaż jeśli masz ochotę – tym lepiej dla planety. Możesz też samodzielnie szyć czy zlecać szycie krawcowej. Jeśli jednak chcesz kupować, to:

  • kupuj odpowiedzialnie, czyli wybieraj takie marki, które dbają o ekologię i ludzi, którzy dla nich pracują (na każdym etapie produkcji, w całym łańcuchu dostaw, a nie tylko w głównym biurze w Paryżu, Nowym Yorku czy Warszawie). Część takich marek znajdziesz na stronie Fair Trade Polska czy Fundacji Kupuj Odpowiedzialnie, która oceniają polskie marki pod kątem odpowiedzialności społecznej i ekologicznej. Przykłady takich marek to Elementy Wear, Bałagan Studio, KOKOWorld czy OAKBags. Świetnym źródłem wiedzy na temat zrównoważonej mody jest blog Marty Karwackiej howtowearfair.
  • jeśli chcesz kupić bawełnę, kupuj bawełnę organiczną (np. Organic)
  • wybieraj marki z certyfikatami – na stronie Fundacji Kupuj Odpowiedzialnie znajdziesz całą listą, warto się z nią zapoznać
  • obejrzyj True Cost (dostępny na Netflix) o prawdziwym koszcie mody
  • na koniec – psychologicznie rzecz ujmując – zadaj sobie pytanie, jaką kupowanie spełnia w danym momencie potrzebę?

Może będzie interesujące

1 Komentarz

  • Reply
    Kasia
    13 sierpnia 2019 at 22:25

    Jakie to przykre jak niszczymy nasz świat . Skupiamy się na tym aby mieć coraz więcej, coraz lepsze rzeczy a nie liczymy się z konsekwencjach.

Pozostaw odpowiedź Kasia Cancel Reply

Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Zobacz więcej

W pełni respektujemy i szanujemy prawo do prywatności i ochrony danych osobowych odwiedzających nasz serwis internetowy. Niniejszy dokument określa zasady gromadzenia oraz postępowania z informacjami uzyskiwanymi w czasie realizacji usług.

POLITYKA COOKIES

  1. Serwis nie zbiera w sposób automatyczny żadnych informacji, z wyjątkiem informacji zawartych w plikach cookies.
  2. Pliki cookies (tzw. „ciasteczka”) stanowią dane informatyczne, w szczególności pliki tekstowe, które przechowywane są w urządzeniu końcowym Użytkownika Serwisu i przeznaczone są do korzystania ze stron internetowych Serwisu. Cookies zazwyczaj zawierają nazwę strony internetowej, z której pochodzą, czas przechowywania ich na urządzeniu końcowym oraz unikalny numer.
  3. Podmiotem zamieszczającym na urządzeniu końcowym Użytkownika Serwisu pliki cookies oraz uzyskującym do nich dostęp jest operator Serwisu http://paulinagorska.com
  4. Pliki cookies wykorzystywane są w celu:
    1. dostosowania zawartości stron internetowych Serwisu do preferencji Użytkownika oraz optymalizacji korzystania ze stron internetowych; w szczególności pliki te pozwalają rozpoznać urządzenie Użytkownika Serwisu i odpowiednio wyświetlić stronę internetową, dostosowaną do jego indywidualnych potrzeb;
    2. tworzenia statystyk, które pomagają zrozumieć, w jaki sposób Użytkownicy Serwisu korzystają ze stron internetowych, co umożliwia ulepszanie ich struktury i zawartości;
    3. utrzymanie sesji Użytkownika Serwisu (po zalogowaniu), dzięki której Użytkownik nie musi na każdej podstronie Serwisu ponownie wpisywać loginu i hasła;
    4. dostosowania treści reklamowych w formie graficznej (Reklamy displayowe) przy wykorzystaniu remarketingu Google Analytics
  5. W ramach Serwisu stosowane są dwa zasadnicze rodzaje plików cookies: „sesyjne” (session cookies) oraz „stałe” (persistent cookies). Cookies „sesyjne” są plikami tymczasowymi, które przechowywane są w urządzeniu końcowym Użytkownika do czasu wylogowania, opuszczenia strony internetowej lub wyłączenia oprogramowania (przeglądarki internetowej). „Stałe” pliki cookies przechowywane są w urządzeniu końcowym Użytkownika przez czas określony w parametrach plików cookies lub do czasu ich usunięcia przez Użytkownika.
  6. W ramach Serwisu stosowane są następujące rodzaje plików cookies:
    1. „niezbędne” pliki cookies, umożliwiające korzystanie z usług dostępnych w ramach Serwisu, np. uwierzytelniające pliki cookies wykorzystywane do usług wymagających uwierzytelniania w ramach Serwisu;
    2. pliki cookies służące do zapewnienia bezpieczeństwa, np. wykorzystywane do wykrywania nadużyć w zakresie uwierzytelniania w ramach Serwisu;
    3. „wydajnościowe” pliki cookies, umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania ze stron internetowych Serwisu;
    4. „funkcjonalne” pliki cookies, umożliwiające „zapamiętanie” wybranych przez Użytkownika ustawień i personalizację interfejsu Użytkownika, np. w zakresie wybranego języka lub regionu, z którego pochodzi Użytkownik, rozmiaru czcionki, wyglądu strony internetowej itp.;
    5. „reklamowe” pliki cookies, umożliwiające dostarczanie Użytkownikom treści reklamowych bardziej dostosowanych do ich zainteresowań.
    6. W wielu przypadkach oprogramowanie służące do przeglądania stron internetowych (przeglądarka internetowa) domyślnie dopuszcza przechowywanie plików cookies w urządzeniu końcowym Użytkownika. Użytkownicy Serwisu mogą dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących plików cookies. Ustawienia te mogą zostać zmienione w szczególności w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu w urządzeniu Użytkownika Serwisu. Szczegółowe informacje o możliwości i sposobach obsługi plików cookies dostępne są w ustawieniach oprogramowania (przeglądarki internetowej). Użytkownicy mogą zablokować usługę Analytics dla reklam displayowych oraz dostosowywać reklamy w sieci reklamowej Google w Menedżerze preferencji reklam. Można również pobrać program blokujący Google Analytics ze strony https://tools.google.com/dlpage/gaoptout/
    7. Operator Serwisu informuje, że ograniczenia stosowania plików cookies mogą wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na stronach internetowych Serwisu.
    8. Pliki cookies zamieszczane w urządzeniu końcowym Użytkownika Serwisu i wykorzystywane mogą być również przez współpracujących z operatorem Serwisu reklamodawców oraz partnerów.
    9. Więcej informacji na temat plików cookies dostępnych jest pod adresem http://wszystkoociasteczkach.pl lub w sekcji „Pomoc” w menu przeglądarki internetowej.

Zamknij